Covid-19 mét griep pakt ernstiger uit

‘Flurona’ doopten artsen het al – een gelijktijdige infectie met griep (flu in het Engels, van influenzavirus) én het coronavirus. Mensen die met zo’n dubbelinfectie in het ziekenhuis belanden, lopen een hoger risico aan de beademing te moeten of zelfs te overlijden dan mensen met alleen een zware coronavirusinfectie.

Dat wijst een onderzoek uit naar dubbelinfecties met het coronavirus SARS-CoV-2 en drie verschillende luchtwegvirussen. Het verscheen vrijdag in het medisch- wetenschappelijke tijdschrift The Lancet.

Sinds half maart is er een griepepidemie in Nederland. Het RIVM ziet de laatste vier weken een flinke toename in het aantal mensen dat griep heeft bij de huisartsenpeilstations. Bij ongeveer de helft van de monsters van mensen met griepachtige klachten werd bij de laatste meting (in de week van 14 maart) een influenzavirus gevonden. Bij 9 procent was het SARS- CoV-2, het aandeel van andere luchtwegvirussen was nog minder.

Maaike Swets, arts-onderzoeker in het Leids Universitair Medisch Centrum (LUMC) analyseerde samen met Britse onderzoekers de gegevens van meer dan 200.000 volwassenen die tussen februari 2020 en december 2021 met Covid-19 waren opgenomen in ziekenhuizen in het Verenigd Koninkrijk. Bij bijna 7.000 van deze patiënten, allen 50-plussers, was er ook getest op andere luchtwegvirussen – 583 mensen bleken dubbel geïnfecteerd: met een griepvirus (39 procent), het RS- virus (38 procent) of een adenovirus (23 procent).

Fragieler 

Bij patiënten die zowel Covid-19 als griep hadden, bestond een grotere kans op een ernstig verloop. Ze waren ook wat fragieler en iets ouder dan de geteste patiënten met alleen Covid-19. „Zij werden op andere virussen getest omdat ze zieker waren, daarom hebben we in onze analyse daarvoor gecorrigeerd”, zegt Swets. De dubbel-geïnfecteerden hadden een vier keer hogere kans aan de beademing te moeten, en een twee keer zo hoge kans op overlijden. Bij co-infecties met een van de andere luchtweg-virussen waren deze risico’s niet verhoogd.

Het is belangrijk dat kwetsbaren zich laten vaccineren tegen zowel Covid-19 als tegen griep, schrijven de auteurs. Over de vaccinatiestatus tegen griep of corona van de patiënten waren geen gegevens, maar het grootste deel was ziek voordat de coronavaccins er waren.

Testen op griep

Omdat de coronamaatregelen zijn losgelaten zal zowel het coronavirus als het influenzavirus meer rondgaan de komende periode. Dat maakt de kans op dubbele infecties hoger. „We raden aan alle Covidpatiënten in het ziekenhuis óók te testen op griep”, zegt Swets.

In het Amsterdam UMC gebeurt dat in het luchtwegvirusseizoen standaard, zegt Joost Wiersinga, internist-infectioloog en niet betrokken bij de studie. „We zien nu weinig Covidpatiënten in het ziekenhuis, en ook nog weinig grieppatiënten, maar deze bevindingen kunnen relevant worden, nu of in de herfst. De middelen die we gebruiken bij ernstige Covid-19 in het ziekenhuis, zoals bijvoorbeeld dexamethason, kun je bij griep misschien juist beter niet gebruiken. Dat wordt nog een lastige afweging bij dubbelinfecties.”

De situatie is inmiddels wel weer anders dan ten tijde van deze studie. Het ziekteverloop na een Omikroninfectie is vaak milder en de meeste mensen zijn gevaccineerd tegen het coronavirus.

Bron: NRC 220329

Minister Kuipers neemt advies over, ook tweede booster voor zestigers

Zestigers kunnen vanaf zaterdag een afspraak inplannen voor een tweede boosterprik tegen het coronavirus. Dat heeft minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid, D66) vrijdag na afloop van de ministerraad gezegd. Eerder op de dag adviseerde de Gezondheidsraad de minister een tweede boosterprik ook beschikbaar te stellen aan 60- tot 69-jarigen die langer dan drie maanden geleden een laatste vaccinatie hebben gehad. „Ze kunnen morgen al een afspraak maken”, aldus Kuipers.

Sinds het begin van deze maand stijgt het aantal besmettingen weer, zo schreef de Gezondheidsraad in een brief aan Kuipers. Tussen 15 en 22 maart werden ruim 300.000 nieuwe besmettingen geregistreerd, al denkt de raad dat het werkelijke aantal een stuk hoger ligt. Dit betekent dat de bescherming die 60- tot 69-jarigen via de eerste boosterprik hebben opgebouwd, zal afnemen terwijl de besmettingsgolf nog aanhoudt. Een tweede booster is daarom aan te raden. De raad vindt het niet nodig om een tweede booster beschikbaar te stellen aan de rest van de volwassen bevolking.

Kuipers zegt dat hij de Gezondheidsraad om advies heeft gevraagd over de vraag „onder welke omstandigheden we rekening moeten houden met het weer aanbieden van een herhaalprik”. De Gezondheidsraad vindt het niet noodzakelijk om de immuniteit van de hele bevolking op peil te houden met „periodieke vaccinatiecampagnes”. In plaats daarvan zou gekozen moeten worden voor een werkwijze waarbij risicogroepen „snel opnieuw kunnen worden gevaccineerd” wanneer de epidemiologische situatie daartoe aanleiding geeft.

In februari adviseerde de Gezondheidsraad al om een tweede boosterprik beschikbaar te stellen aan 70- plussers en andere mensen met een kwetsbare gezondheid, vanwege een hoger risico op een ernstig ziekteverloop en sterfte na besmetting met het coronavirus. De adviseur van het kabinet ziet geen aanleiding om andere groepen, dus mensen jonger dan 60 jaar zonder kwetsbare gezondheid, opnieuw te boosteren.

Bron NRC 220325

2 jaar na uitbraak coronavirus neemt Nederland afscheid van maatregelen

Ruim twee jaar na de uitbraak van het coronavirus in Nederland komt woensdag een einde aan de voornaamste coronamaatregelen die nog golden. Wie naar een groot evenement of een grote nachtclub wil, hoeft zich voortaan niet meer vooraf te laten testen. Mondkapjes zijn niet meer verplicht in het openbaar vervoer en het thuiswerkadvies vanuit de overheid vervalt.

Mensen die vanuit andere EU-landen Nederland binnenkomen, hoeven voortaan ook geen QR-code meer te hebben om aan te tonen dat ze zijn gevaccineerd, recent getest of hersteld van een coronabesmetting. Dat geldt ook voor landen die niet bij de EU horen, maar wel bij het Schengengebied met open grenzen: Noorwegen, Zwitserland, IJsland en Liechtenstein.

Minder ziekmakend

Het kabinet heeft de coronamaatregelen versoepeld, omdat de Omikron-variant van het virus die de laatste maanden rondgaat mensen doorgaans minder ziek maakt dan eerdere varianten. Op intensive cares is het aantal coronapatiënten vrij stabiel op een veel lager niveau dan toen de deltavariant de overhand had.

Wat blijft, is het uitgangspunt dat mensen die klachten hebben thuis moeten blijven en zich moeten laten testen. Preventief testen is volgens de overheid niet meer nodig. Wel blijft het advies om binnenruimtes goed te ventileren, coronavaccins te halen, regelmatig handen te wassen en in je elleboog te hoesten en niezen. In het algemeen roept de overheid mensen op rekening met elkaar te houden en bijvoorbeeld afstand te houden als iemand daar om vraagt.

Bron: NZG/ANP 220323

Degenen die besmet raken met corona moeten nog steeds in quarantaine

 Mensen die met corona

besmet zijn geraakt of
met een besmet persoon
in aanraking zijn geweest,
moeten nog steeds in
isolatie dan wel in
quarantaine. Deze
maatregelen blijven
overeind, zei zorgminister Ernst Kuipers na kabinetsoverleg over de laatste coronamaatregelen. Die "adviezen blijven" voor nu.

Als mensen in contact zijn geweest met iemand die corona had, moeten ze nu preventief vijf dagen in quarantaine. Als ze wel corona hebben, moeten ze vijf tot tien dagen in isolatie. Pas als ze 24 uur klachtenvrij zijn, mogen ze weer naar buiten.

Bron: NZG/ANP 220316

Visie van de seniorencoalitie ten behoeve van hoofdlijnendebat

Geachte leden van de vaste commissie voor VWS,

Ouderen vormen een onmisbare schakel in de samenleving. Ze leveren een grote bijdrage als vrijwilliger, mantelzorg en kinderopvang. Ook werken veel ouderen nog langer door na hun pensioengerechtigde leeftijd. Het is dan ook in ons aller belang dat we met elkaar investeren om te zorgen dat mensen goed en vitaal ouder kunnen worden en zo actief en betrokken kunnen blijven.

Waardig, vitaal en gezond ouder worden met passende zorg en ondersteuning, in een woning of andere woonvorm die bij je past en in een omgeving die kan voorzien in de ondersteuning die je nodig hebt. De seniorencoalitie, bestaande uit KBO-PCOB, ANBO, de Koepel Gepensioneerden en NOOM, deelt deze ambitie. Maar het vraagt wel een ambitieuze integrale agenda voor de toekomst. En daar denken we graag in mee!

De vergrijzing in Nederland kan geen verrassing zijn; al jaren geven de demografische cijfers aan dat het aantal senioren zal stijgen. Toch merken wij dat er elke keer bijna verbazing doorklinkt in de beleidsvoornemens en het urgentiebesef nog steeds ontbreekt. Het is daarom tijd om tot een lange termijn visie te komen waarbij integraal en domein overstijgend wordt nagedacht wat senioren nodig hebben! Het moet nu echt in alle bestuurlijke lagen doordringen dat het nu echt tijd van handelen is. We weten wat nodig is, dus nu gaan doen wat ons betreft. Ouderenzorg gaat niet alleen over de medische zorg aan mensen die een bepaalde leeftijd hebben bereikt. Het gaat misschien nog wel meer over vitaal ouder worden en alles wat daarbij komt kijken. Het gaat om welzijn. En dat in een tijd van krapte op de arbeidsmarkt.

Hierbij moet aandacht zijn voor:

- Minder loketten en meer zorg in de wijk
Het gaat om beter en slimmer samenwerken rondom de (kwetsbare) oudere, zodat men op een voor hem prettige manier langer thuis kan blijven wonen met een toenemende ondersteunings- en zorgvraag. De wijkteams kunnen hierbij vroegtijdig signaleren en anticiperen. Maar dat vraagt wel om goed georganiseerde wijkteams die lokaal met de huisarts kunnen escaleren als dat nodig is. Ondanks de beperkte inzet van personeel. Dat vraagt om sterke lokale domein overstijgende netwerken die welzijn, zorg en wonen multi- interdisciplinair aanpakken.


- Inzet op digitale technologie
Tijdens de coronacrisis is er veel ervaring opgedaan met de inzet van nieuwe digitale technologieën. Hierbij hebben we kansen gezien maar ook de drempels. Gezien de oplopende kosten van de gezondheidszorg, het capaciteitsprobleem en de noodzaak tot een goede afstemming is digitalisering in onze ogen een van de grote prioriteiten voor de komende jaren. Dat vraagt om regie en aansturing. Samen met de senioren zelf.


- Aandacht voor preventie voor ouderen
De aandacht in het regeerakkoord ligt nu vooral bij de jongeren als het gaat om preventie. Er wordt weliswaar ingezet op valpreventie, maar ook leefstijlpreventie kan van grote waarde zijn voor ouderen. Zet dus in op een intergenerationele preventie waarbij jong en oud zich kunnen verbinden om een gezonder Nederland preventief dichterbij te krijgen.


- Meer aandacht voor groepen senioren met een lage sociaaleconomische status (SES) Ondanks onze welvaart zijn er nog steeds groepen die door beperkte middelen (klein sociaal netwerk, weinig geld, lage opleiding; wonen in achterstandswijken of lage SES wijken en/of sociale huurwoningen; slechte fysieke conditie) onvoldoende bereikt worden en te weinig of geen gebruik maken van de geboden mogelijkheden. En omdat ze dit niet kunnen, doen ze juist een extra beroep op de gezondheidszorg via de kanalen die wel bekend zijn: huisarts en spoedeisende hulp. Het is belangrijk dat de loketfunctie vereenvoudigd wordt, de ondersteuning versterkt en vooral dat de juiste informatie en handelingsperspectieven naar mensen toe komen in plaats van dat mensen zelf op zoek moeten gaan naar informatie en daarin verdrinken.


- Meer passende seniorenwoonvormen in leefbare wijken
Langer thuis wonen vraagt om een impuls op de woningmarkt. Goed ouder worden begint bij goed wonen in leefbare wijken die uitdagen tot bewegen en tot ontmoeten. Sociaal netwerk en identiteit zijn belangrijk. Wijken die voorzien in de noodzakelijke voorzieningen. Dit voorkomt onnodig beroep op de zorg. We moeten preventief aan de voorkant investeren in wonen, welzijn en wijken om te voorkomen dat het beroep op zorg onnodig groot wordt.


- Niet praten over senioren maar met senioren
We vragen aan senioren om zich voor te bereiden op het ouder worden. Maar dat vraagt ook om het investeren in de regierol van senioren. Zij moeten kunnen meedenken vanuit eigen regie wat nodig is. Dat vraagt om een paragdigmashift.

Ouderen zijn van onschatbare waarde voor onze samenleving. Zeggenschap en medezeggenschap horen daarbij. Het is dan ook belangrijk dat dit kabinet echt gaat inzetten op een integraal ouderenbeleid. Niet vanuit zorg, maar vanuit wonen, welzijn en wijken samen. De rapporten en verkenningen liggen er, evenals een gezamenlijk manifest van ANBO, KBO-PCOB, de Koepel Gepensioneerden en NOOM. Nu is het tijd dat met de senioren woorden worden omgezet naar daden! Wij willen hierop graag meedenken.


Met vriendelijke groeten,

Eiwitvaccin van Novavax kan vanaf maandag worden toegediend

Het eiwitvaccin van Novavax werd in december vorig jaar goedgekeurd. 

Wie bezwaar heeft tegen de mRNA-vaccins van BioNTech/Pfizer, Moderna of Janssen, kan vanaf maandag worden geprikt met het vaccin van Novavax. Dat heeft het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) vrijdag gemeld. Het Novavax-vaccin is gebaseerd op eiwitten en beschermt voor 60 tot 90 procent tegen de Alfa- en Bètavariant coronavirus.

Vanaf deze vrijdag kunnen mensen de GGD bellen voor een prikafspraak voor het eiwitvaccin, dat in december vorig jaar werd goedgekeurd door het Europees Geneesmiddelenbureau (EMA). Daarbij moeten mensen net als bij het vectorvaccin van Janssen expliciet zeggen dat het een weloverwogen keuze betreft, omdat VWS nog altijd de voorkeur heeft voor mRNA-vaccins.

Volgens de Gezondheidsraad is het vaccin van Novavax ongeveer net zo effectief en veilig als mRNA-vaccins. Maar het onderzoek ernaar vond plaats toen de Alfa- en Bètavarianten dominant waren, waardoor het gissen blijft naar in hoeverre het vaccin bescherming biedt tegen de besmettelijkere Delta- en Omikronvarianten.

Het eiwitvaccin moet voor „goede bescherming” twee keer worden geprikt, met minimaal drie weken tussen de eerste en de tweede prik, en kan nog niet als booster worden gebruikt. Daarnaast zijn de vaccins van Novavax niet alle, maar slechts een aantal „centrale GGD- vaccinatielocaties” beschikbaar. Nederland nam in december een optie op 840.000 doses van het vaccin.

Bron: NRC 220311

Weekcijfers RIVM: aantal coronagevallen met 79 procent gestegen

Het aantal positieve coronatesten is na enkele weken van daling weer fors gestegen. Afgelopen week werden bij het RIVM 439.775 positieve tests geregistreerd, een stijging van 79 procent ten opzichte van een week ervoor. Toen werden er 245.898 positieve tests gemeld.

In alle regio's steeg het aantal meldingen. In de carnavalsregio's is de stijging het grootst. In verschillende regio's in Noord-Brabant en Limburg was het aantal gemelde positieve tests per 100.000 inwoners niet eerder in de pandemie zo hoog, zo blijkt uit de vandaag gepubliceerde weekcijfers.

Carnaval en ouderen

"Wat we zien is dat de stijging het grootst is in de gebieden waar veel carnaval gevierd wordt", licht Susan van den Hof van het RIVM toe. "En we zien nu ook een stijging in de oudere leeftijdsgroepen vanaf 60 jaar, waarin we tot nu toe een redelijk stabiel beeld zagen."

Het aantal positieve tests steeg ook in de andere leeftijdsgroepen. Onder mensen van 18 tot en met 24 jaar was sprake van een stijging van 111 procent, en bij 25- tot en met 29-jarigen van 99 procent. Alleen onder kinderen stabiliseerde het aantal positieve tests.

Er was rekening gehouden met extra besmettingen door de versoepelingen.

Het RIVM meldt ook dat het afgelopen week het aantal nieuwe ziekenhuisopnames stabiliseerde. Op de IC- afdelingen kwamen 16 procent minder nieuwe coronapatiënten terecht dan de week ervoor. Wel wijst het instituut erop dat een stijging van het aantal besmettingen gemiddeld zo'n twee weken later zichtbaar wordt in de ziekenhuiscijfers.

In de ziekenhuizen liggen nu 1486 coronapatiënten, van wie161 op de intensive care.

Geen grote piek ziekenhuizen

"De kwetsbare groepen, inclusief de ouderen, hebben een grotere kans om ernstig ziek te worden, dus ook in het ziekenhuis te worden opgenomen", zegt Van den Hof. "En sowieso zullen we deze piek in het aantal positieve testen waarschijnlijk terugzien in het aantal ziekenhuisopnames. We verwachten niet dat het aantal ziekenhuisopnames een heel grote piek zal laten zien in de komende tijd, doordat toch veel mensen afweer hebben opgebouwd door vaccinatie en/of een of meerdere infecties. Maar we hebben niet eerder zoveel besmettingen gezien in de oudste leeftijdsgroep, dus dat kan nog invloed hebben."

Ze wijst er ook op dat omikron-besmettingen tot nu toe gemiddeld tot minder ernstige ziekte leiden. "Dus de toename van het aantal besmettingen eerder dit jaar heeft niet geleid tot een heel grote toename van het aantal ziekenhuisopnames, niet zoals in eerdere golven."

Het RIVM verwacht dat op de lange termijn het aantal besmettingen weer afneemt.

In 2,5 jaar tijd zes miljoen mensen overleden aan corona

Bron: NOS 220308

Een op de drie heeft 6-12 maanden na corona- besmetting nog last van verschijnselen

Onderzoek onder 152.000 mensen in Denemarken wijst uit dat bijna een derde van degenen die besmet zijn geraakt met het coronavirus daar een half tot wel een heel jaar later nog last van heeft. Een zeer grote groep mensen die niet in het ziekenhuis zijn beland, is daartoe langduriger gevolgd dan bij eerdere onderzoeken, volgens de wetenschappers van het Statens Serum Institut SSI. Het onderzoek, dat nog niet is getoetst door andere wetenschappers, vond plaats tussen september 2020 en april 2021, dat wil dus zeggen voor de opkomst van de omikron variant.

Vooral vrouwen blijken last te hebben van de langdurige effecten. De meest voorkomende langetermijn verschijnselen zijn verlies van reuk, smaak en het optreden van vermoeidheid. Van de 152.000 ondervraagden waren er minstens 61.000 besmet geraakt. Van die laatste groep ondervond 30 procent nog fysieke klachten, 6 tot 12 maanden na de besmetting. Ruim de helft van hen zegt last te hebben van mentale en fysieke vermoeidheid, slaapproblemen en cognitieve stoornissen zoals vergeetachtigheid. Ook depressie kwam in deze groep vaker voor dan bij mensen die niet besmet waren geraakt.


Volgens een van de onderzoekers, epidemioloog Anders Peter Hviid, moeten de gevolgen meegewogen worden in nieuw te vormen beleid. Een Britse wetenschapper, die niet bij het onderzoek betrokken is, noemt de resultaten “echt zorgelijk”. Als omikron dezelfde gevolgen heeft dan kan dat leiden tot een ernstige crisis gezien de grote hoeveelheid mensen die ermee besmet is geraakt, verklaart hij tegenover Reuters.

Bron: Joop 220305

Aantal nieuwe coronabesmettingen stijgt voor vijfde dag op rij

Voor de vijfde dag op rij is het aantal nieuwe coronagevallen gestegen. Vandaag maakte het RIVM bekend dat afgelopen etmaal 68.345 nieuwe positieve tests zijn gemeld. Dat is het grootste aantal nieuwe positieve tests sinds 12 februari toen 70.410 positieve tests werden gemeld.

Volgens GGD GHOR Nederland is de stijging waarschijnlijk te verklaren door een combinatie van carnaval, terugkerende wintersporters en de versoepelde maatregelen.

De GGD's melden sinds maandag een toename van het aantal testafspraken in het hele land. Tot maandag was het aantal testafspraken stabiel of dalend. In Groningen werden al eerder meer testafspraken gemaakt. Volgens GGD GHOR-woordvoerder Jacqueline Toonen komt dat vooral doordat de voorjaarsvakantie in het noorden van het land eerder begon en eindigde.

"We zien sinds zondag 27 februari (het einde van de voorjaarsvakantie in het noorden, red.) een toegenomen testvraag door terugkerende reizigers in de noordelijke regio's. We verwachten dat dit in de noordelijke regio's halverwege week 9 weer gestaag zal afnemen tot het niveau van voor de voorjaarsvakantie."

Overheid hield rekening met opleving

Sinds dinsdag neemt het aantal testafspraken in het zuiden van het land ook fors toe. De vakantieperiode voor het midden en zuiden van het land eindigt zondag.

De overheid hield al rekening met een opleving van het coronavirus door de versoepelingen van de coronaregels. Daarom kunnen mensen van zeventig jaar of ouder vanaf vandaag een nieuwe boosterprik krijgen.

'Dit houdt niet lang aan'

Alma Tostmann, epidemioloog in het Radboudumc is ook niet verrast door de toename van het aantal besmettingen. "Dit hadden we wel verwacht. Sinds een dag of twee zie je de cijfers vooral oplopen door de mensen die in het zuiden carnaval hebben gevierd."

"Die besmettingen zie je na de incubatietijd nu in de teststraat en die zie je daarna misschien terug in het ziekenhuis", zegt ze. "Mensen om mij heen verwachten niet dat het lang aanhoudt. Carnaval heeft zo'n hoge dichtheid van contacten, dat evenaar je niet in het normale leven."

Minder patiënten in ziekenhuizen

In de ziekenhuizen is het aantal coronapatiënten afgelopen maand verder afgenomen. Hierdoor kunnen alle ziekenhuizen weer planbare zorg zoals heup-, knie- en staaroperaties uitvoeren, meldt de monitor Toegankelijkheid van de Zorg van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa).

Toch kan het nog altijd voorkomen dat bepaalde operaties moeten worden afgezegd. Dat komt doordat ziekenhuizen nog altijd kampen met ziekteverzuim door corona. Ook het Jeroen Bosch Ziekenhuis in Den Bosch heeft hiermee te maken.

"We hebben deze week helaas door het ziekteverzuim een paar operatiekamers moeten afzeggen", zegt woordvoerder Saskia Byvanck. "Gelukkig waren dat er slechts een paar en het ging om kleine ingrepen die makkelijk uit te stellen zijn. Dit kan desalniettemin voor de betrokken patiënten toch vervelend zijn."

Mochten de ziekenhuiscijfers wel verder oplopen, dan kan dat nog meer nadelige gevolgen hebben, denkt Tostmann.

"In de zorg is er toch wel een fragiel evenwicht tussen de zorg die we kunnen leveren en wat er wordt gevraagd. Zeker als je bedenkt hoeveel inhaalzorg er nog moet worden geleverd. Als er dan veel mensen uitvallen en de ziekenhuisopnamen nemen weer toe, dan verstoor je dat fragiele evenwicht."

Bron: NOS/ANP 220304

Het is zover: veel coronabeperkingen vervallen vandaag

Het is een dag waar velen verlangend naar hebben uitgekeken. Vandaag vervallen veel van de overgebleven coronamaatregelen.

Wat verandert er allemaal? Allereerst verdwijnt overal de anderhalvemeterregel. Die was sinds het voorjaar van 2020 van kracht (uitgezonderd twee maanden in het najaar van 2021). Ook de mondkapjesplicht wordt grotendeels geschrapt. Alleen in het openbaar vervoer, op luchthavens en in vliegtuigen moeten mond, neus en kin nog worden bedekt.

De horeca en de cultuursector mogen weer de reguliere openingstijden aanhouden, dus de tijden van voor de pandemie. Dat betekent dat het nachtleven weer volledig open kan. Ook zijn er weer evenementen en festivals mogelijk.

Verder verdwijnt de coronapas grotendeels. Voor grote evenementen in binnenlocaties met meer dan 500 mensen zonder vaste zitplaats gelden nog wel regels. Daarvoor moet iedereen zich vooraf laten testen (1G). Een negatieve test is niet nodig voor onder meer beurzen en congressen, zogeheten doorstroomlocaties.

Voor reizen naar het buitenland kan de coronapas overigens nodig blijven, afhankelijk van de regels van een land. De quarantaineplicht bij terugkomst in Nederland vervalt.

De regering maakte de versoepelingen bekend tijdens de persconferentie op 15 februari.




Het loslaten van de maatregelen is trouwens niet voor iedereen goed nieuws. Voor kwetsbare mensen betekent het dat ze nu nóg voorzichtiger moeten zijn, want zonder afstandsregels en mondkapjes wordt ook het risico om het virus op te lopen groter. Dat heeft flinke gevolgen voor mensen die bijvoorbeeld aan een chronische ziekte lijden en een verminderde weerstand hebben. Dat het coronavirus op alle fronten op de terugtocht is, betekent voor hen nog niet dat ze weer alles kunnen doen.

Het kabinet bekijkt op 15 maart de laatste nog geldende coronaregels, zoals de mondkapjesplicht in het openbaar vervoer, het 1G-beleid bij drukke binnenlocaties en het thuiswerkadvies.

Bron: NOS 220225

Vierde prik beschikbaar voor 70-plussers en deel kwetsbaren

Mensen van 70 jaar en ouder, bewoners van verpleeghuizen en volwassen met het syndroom van Down of een ernstige immuunstoornis worden uitgenodigd voor een tweede boostervaccinatie, oftewel een vierde coronaprik. Dat schrijft minister Ernst Kuipers (Volksgezondheid, D66) donderdag aan de Tweede Kamer.

Kuipers volgt daarmee het advies van de Gezondheidsraad, die de minister vorige week vrijdag adviseerde zo’n vierde prik op korte termijn aan te bieden. Volgens de Gezondheidsraad is dit nodig „uit voorzorg”, vanwege onzekerheid over het verdere verloop van de huidige Omikron-golf en aanwijzingen in internationale studies dat het effect van de eerste boosterprik bij de oudste leeftijdsgroepen afneemt.

Kuipers schrijft de Kamer dat de ouderen en kwetsbaren hun vierde prik mogen halen „om de bescherming tegen ernstige ziekte en ziekenhuisopname op peil te houden”. Dat is volgens de minister op dit moment van belang omdat het aantal besmettingen in de oudste leeftijdsgroepen nog steeds toeneemt.

De eerste 70-plussers en kwetsbaren krijgen zaterdag een uitnodiging, volgende week wordt met het zetten van nieuwe boosterprikken gestart. Mensen krijgen pas een uitnodiging als ze drie maanden geleden hun laatste prik hebben gehad. In de tweede helft van maart beoordeelt de Gezondheidsraad of meer Nederlanders in aanmerking komen voor een vierde prik.

Bron: NRC 220224

Besmettingsgolf lijkt gestopt zonder strenge maatregelen

Praktisch alle seinen in de coronacrisis staan op groen. Het aantal positieve tests is bijna gehalveerd, van bijna 90.000 naar zo’n 44.000 per dag. Het aantal ziekenhuisopnames steeg even, maar blijft de afgelopen week steken op zo’n 175 patiënten per dag. Er is geen oversterfte meer en zelfs in het riool, waar het RIVM regelmatig meet hoeveel virusdeeltjes er rondzwerven, neemt het aantal virusdeeltjes af.

Tot nu toe werd een besmettingsgolf steeds gestopt door strengere maatregelen. Er moesten sectoren worden gesloten om de cijfers te laten dalen. Deze keer dalen de cijfers voor het eerst omdat Sars-CoV-2 langzaam maar zeker uitgeraasd is. Er zijn zo veel mensen besmet geraakt of geboosterd, dat er – in elk geval voor even – niet genoeg mensen zijn om te besmetten voor een nog stevigere groei.

Jonge bevolkingsgroepen

Door de minder ziekmakende Omikronvariant wordt de druk op de zorg minder hoog opgevoerd. Maar definitief uit de problemen is Nederland nog niet. Tot nu toe vond de Omikrongolf met name plaats onder relatief jonge bevolkingsgroepen – op het hoogtepunt werden zo’n 90.000 zestigminners per dag positief getest, ruim drie keer zo veel als bij de piek in december.

De golf heeft geleid tot zo veel besmettingen dat de immuniteit onder de jongere groepen fors is toegenomen. Sinds 1 januari werden per honderd inwoners van jonger dan zestig jaar werden ruim twintig positieve tests geregistreerd bij het RIVM, daar komen de besmettingen die niet werden ontdekt nog bovenop. Onder deze groepen weet het virus nu steeds minder nieuwe mensen zonder immuniteit te vinden.

Verpleeghuizen

Onder de oudere, meer kwetsbare bevolking vlakt het aantal positieve tests ook af, maar sprake van een echte daling is er nog niet. De infectiegraad ligt weliswaar op een veel lager niveau dan bij de jongere leeftijdscategoriën, ook onder zestigplussers is een recordhoogte aan positieve tests bereikt. Dagelijks testen er gemiddeld ruim vijfduizend zestigplussers positief, in december waren dat er zo’n vierduizend. In de verpleeghuizen neemt het aantal besmettingen nog toe. Bij zo’n twaalfhonderd verpleeghuizen is in de afgelopen vier weken zeker één besmetting geweest, meer dan in de voorgaande golven.

De effecten van de versoepelingen van afgelopen vrijdag zijn nog niet in de cijfers te zien. Sindsdien mag onder meer de horeca weer tot één uur ’s nachts openblijven en mogen de collegezalen en sportstadions weer vol. Het OMT hield er rekening mee dat het aantal besmettingen door de versoepelingen weer zou stijgen.

Aanstaande vrijdag worden praktisch alle regels afgeschaft, dan geldt alleen nog een mondkapjesplicht in het openbaar vervoer en moet iedereen zich bij binnenevenementen met meer dan vijfhonderd bezoekers laten testen. Het RIVM waarschuwt dat ook tijdens de versoepelingen het belangrijk is om besmettingen onder ouderen en kwetsbaren „zo veel mogelijk” te voorkomen. Het instituut roept op om een zelftest te doen voor je bij ouderen of kwetsbaren op bezoek gaat, en helemaal niet op bezoek te gaan bij klachten.

Bron: NRC 220222

Adviezen aan kwetsbare groepen mensen

Sommige groepen mensen hebben een verhoogd risico op een ernstig verloop van COVID-19. Dat geldt voor ouderen en mensen met onderliggende aandoeningen, vooral als zij niet gevaccineerd zijn. Ook geldt het voor mensen met ernstige afweerstoornissen bij wie vaccinatie onvoldoende werkzaam kan zijn.Vaccinatie beschermt bij de meeste mensen goed tegen ernstige ziekte, maar die bescherming wordt na verloop van tijd minder. Een boostervaccinatie is belangrijk om de afweer op te peppen. Helaas kan ook een boostervaccinatie niet alle ziektegevallen voorkomen.

Juist in een tijd dat veel maatregelen worden afgebouwd, krijgt het virus de kans om zich gemakkelijker te verspreiden. Mensen worden dan minder goed beschermd door de maatregelen in de samenleving. Mensen uit kwetsbare groepen kunnen zelf aanvullende maatregelen nemen om zich te beschermen tegen besmetting, zonder dat zij zichzelf onnodig afzonderen.

Houd u aan de volgende basisadviezen:

• Houd 1,5 meter afstand van anderen 
• Schud geen handen
• Was regelmatig de handen. Hoest en nies in de elleboog
• Zorg voor een goede ventilatie
• Bij klachten: blijf thuis en laat u testen. Ook als u gevaccineerd bent

Daarnaast zijn er een aantal aanvullende adviezen:

• Vermijd drukte. Neem extra voorzorgsmaatregelen bij het bezoeken van plaatsen, waar je niet kunt controleren of andere bezoekers gezondheidsklachten hebben, zoals winkels en grotere bijeenkomsten. Ga bijvoorbeeld op rustige tijden en draag een mondkapje. Zeker als het niet goed mogelijk is om 1,5 meter afstand te houden. Wees terughoudend met het gebruik van openbaar vervoer. Kies voor eigen vervoer of een regiotaxi als dat kan. Draag een mondkapje in het openbaar vervoer of de regiotaxi.
• Ga zoveel mogelijk met eigen vervoer als u ergens heen moet. Lukt dat niet en rijd je met iemand anders mee, check dan goed of iemand klachten heeft en vraag deze persoon een zelftest te doen; draag een mondkapje en ga zo mogelijk rechts achter de bestuurder zitten.
• Ontvang bij voorkeur vaste personen. Ontvang niet teveel mensen tegelijk, bijvoorbeeld 4 personen per keer. Houd zoveel mogelijk 1,5 meter afstand, ook bij kinderen. Vraag bezoekers om bij klachten of als zij contact hebben gehad met iemand met COVID019 thuis te blijven. Overweeg om bezoekers te vragen voor het bezoek een zelftest te doen.
• Ga bij voorkeur alleen op bezoek bij mensen waar u goede afspraken mee hebt gemaakt over het houden van afstand.
• Als je zelf boodschappen doet, kies dan de rustige uren. Draag een mondkapje in de winkel. Overweeg om anderen in te inschakelen om boodschappen te doen, of laat de boodschappen bezorgen.
• Ga liever niet naar grote bijeenkomsten. Met uitzondering belangrijke familieaangelegenheden (bruiloften/begrafenissen), bezoek aan dagbehandeling, dagopvang, welzijnswerk, e.d.
• Ga regelmatig naar buiten om te wandelen of fietsen. Bewegen is goed en houd je gezond. Kies hiervoor wel rustige locaties en rustige tijdstippen.

Deze adviezen zijn gebaseerd op adviezen uit het 131e OMT in 2021.

Bron: RIVM 220217

Kwetsbare mensen moeten nu nóg beter oppassen, maar hoe doe je dat?

Mondkapjes blijven in het openbaar vervoer verplicht om kwetsbare mensen te beschermen.

Terwijl de meeste mensen blij zijn met de versoepelingen, breekt er voor honderdduizenden anderen een spannende tijd aan. Bij hen werkt vaccinatie onvoldoende. Wie kwetsbaar is moet na twee stressvolle jaren nóg voorzichtiger zijn, want zonder afstandsregels en de verplichte mondkapjes komt het virus weer een stap dichterbij. Jezelf beschermen én deelnemen aan de samenleving is en blijft voorlopig voor hen vrijwel onmogelijk.

"Anderhalve meter afstand, mondkapjes en thuiswerken waren nou juist drie maatregelen waar je kwetsbaren in de samenleving mee kunt beschermen", zegt epidemioloog Alma Tostmann van het Radboudumc. Ze begrijpt dat er versoepeld wordt, maar niet waarom juist deze maatregelen nu losgelaten worden.

Veel kwetsbare mensen houden zich al een tijd verre van de buitenwereld. Ze vermijden ieder risico op een besmetting. "Iedereen heeft het zwaar gehad tijdens

lockdowns, maar voor mij is er nooit een einde aan die lockdowns gekomen", zegt de 25-jarige Nadia Buiter. Ze lijdt aan drie chronische ziektes, waardoor een coronabesmetting voor haar ingrijpende gevolgen kan hebben.

Al maanden in isolatie

Ze vermijdt elk risico door al sinds eind vorig jaar in isolatie te zitten. "Maar dat kan niet eeuwig zo doorgaan. Als mensen uit de risicogroepen kunnen we ons niet blijven afsluiten van de samenleving. We hebben partners, kinderen en collega's. We kunnen ons niet in huis blijven opsluiten." Uit de overheidsadviezen wordt ze ook niet veel wijzer. "Die zijn zo algemeen en extreem; we moeten vooral situaties vermijden. Uit die adviezen blijkt een onbegrip van onze situatie."

Sinds het begin van de pandemie staan er op de site van de Rijksoverheid tips voor ouderen en mensen met een kwetsbare gezondheid. Dat zijn algemene adviezen als "beperk uw contacten, ook met kinderen. Houd 1,5 meter afstand van hen en schud geen handen", "vermijd drukte" en "u kunt uit voorzorg een (medisch) mondkapje dragen".

Maar hoe ga je hier in de praktijk mee om? Welke risico's neem je wél en hoe ontmoet je andere mensen? Tostmann zegt dat dit lastige vragen zijn voor kwetsbare mensen. "Goede informatie op de website van de overheid is belangrijk, maar dat ontbreekt nu eigenlijk. Deze algemene adviezen moeten praktischer worden. Ik denk dat kwetsbare mensen veel hebben aan helderetipsheets."

Tips om jezelf te beschermen

Tostmann zegt dat het bezoeken van drukke plaatsen in de openbare ruimte ook de komende tijd lastig blijft voor kwetsbare mensen, maar dat ze wel op een redelijk gecontroleerde manier met mensen af kunnen spreken. Ze geeft een aantal tips voor kwetsbaren om zichzelf zo goed mogelijk te beschermen bij contact met anderen:

Vraag de mensen die je ziet een zelftest te doen. Dat vermindert de kans op besmetting fors;
Zorg voor goede ventilatie in de ruimte waar je iemand ontmoet tijdens het bezoek, en lucht achteraf; of spreek af in de buitenlucht.

Houd voldoende afstand;

Als extra bescherming kun je het bezoek vragen een mondkapje te dragen, en dit zelf ook doen. Chirurgische mondkapjes houden 95 procent van de virusdeeltjes tegen. FFP2 mondkapjes 99 procent; Vraag de mensen die je ontmoet om na te gaan wat ze de afgelopen dagen gedaan hebben. Als ze veel mensen hebben gezien of bijvoorbeeld net in een discotheek zijn geweest, is het verstandiger om het bezoek uit te stellen.

"Ik kan me voorstellen dat het ongemakkelijk is om je bezoek vragen dit allemaal te doen, maar als je totaal geen afweer hebt zijn dit samen opgeteld dingen die je kunt doen om een de kans op een besmetting heel erg te reduceren. Het zijn lagen die je op elkaar kunt toepassen. Maar het uitsluiten van een besmetting gaat niet. Daar moet je altijd over nadenken", zegt Tostmann. "De uiteindelijke kans op een besmetting hangt ook samen met hoeveel virus er op dat moment in de samenleving rond gaat"

Empathie van omgeving essentieel

Daarnaast benadrukt ze dat empathie en medewerking van de omgeving enorm belangrijk is. "Ik hoop dat werkgevers en collega's coulant blijven als een kwetsbaar iemand thuis wil blijven werken, terwijl de rest naar kantoor komt. Nu is daar veel begrip voor maar blijft dat zo? Er moet ruimte blijven om dat te kunnen doen."

"Ik merk vaak dat ik moet verantwoorden waarom ik voorzichtig ben", zegt Nadia Buiter. "Mensen kunnen aan de buitenkant niet zien dat ik in een risicogroep zit. Het is al lastig genoeg dat de overheid de verantwoording voor mijn gezondheid bij mijzelf legt. Het minste wat je kunt doen is niet steeds vragen waarom ik oplet."

Bron: NOS/ANP 220216

Nederland gaat verder open in drie stappen: dit zijn de versoepelingen

De coronamaatregelen worden in drie grote stappen snel versoepeld, heeft minister Kuipers van Volksgezondheid bekendgemaakt op de coronapersconferentie.

Veel versoepelingen gaan aanstaande vrijdag in, per 25 februari sneuvelen bijna alle andere coronamaatregelen. Per direct vervalt het advies om thuis maar vier bezoekers te ontvangen. Het thuiswerkadvies wordt gewijzigd in: werk de helft van de tijd thuis.

Vanaf morgen telt de coronasituatie niet meer mee in de reisadviezen van het ministerie van Buitenlandse Zaken. Dat betekent dat tientallen landen van code oranje (alleen noodzakelijke reizen) naar code geel (let op, risico's) gaan.

Veranderingen per komende vrijdag (18 februari):

De horeca en de cultuursector mogen langer openblijven, tot 01.00 uur 's nachts. Nu moeten onder meer cafés, restaurants en theaters de deuren nog om 22.00 uur sluiten.

Op locaties met minder dan 500 mensen waar het coronatoegangsbewijs op dit moment nodig is, is een mondkapje niet meer nodig. Ook hoeft een vaste zitplaats niet meer, en verdwijnt de anderhalvemeterregel. Op locaties met meer dan 500 bezoekers, is een vaste zitplaats wel verplicht.

De isolatieregels veranderen. Wie corona heeft moet vijf dagen in isolatie, in plaats van de huidige zeven, mits iemand minimaal één dag geen klachten heeft.

Veranderingen per 25 februari:

De coronapas ('3G') verdwijnt grotendeels. Bij grote evenementen op binnenlocaties met meer dan 500 mensen zonder vaste zitplaats moet iedereen zich vooraf laten testen (1G). Een negatieve test is niet nodig voor onder meer beurzen en congressen, zogeheten doorstroomlocaties. Voor reizen naar het buitenland kan de coronapas nodig blijven, afhankelijk van de regels van een land.

De horeca en de cultuursector mogen weer open op de reguliere openingstijden, dus de tijden van voor de coronaperiode. Dat betekent dus ook dat het nachtleven weer volledig open kan. Ook evenementen en festivals kunnen weer van start.

De anderhalvemeterregel vervalt overal.

De mondkapjesplicht vervalt grotendeels. Alleen in het openbaar vervoer, op luchthavens en in vliegtuigen moet nog een mondkapje gedragen worden.

De quarantaineplicht bij terugkomst in Nederland vervalt.

Na 25 februari

Het kabinet bekijkt op 15 maart de nog geldende coronaregels, zoals de mondkapjesplicht in het openbaar vervoer, het 1G-beleid bij drukke binnenlocaties en het thuiswerkadvies.

Bron: NOS/ANP 220215

Kort overzicht coronamaatregelen

Basisregels voor iedereen

Was vaak en goed uw handen.
Houd 1,5 meter afstand.
Blijf thuis bij klachten en laat u direct testen. Zorg voor voldoende frisse lucht.



Adviezen

Werk maixmaal de helft van de werktijd op kantoor. Gaat u op bezoek of naar een drukke plek waar veel mensen zijn? Doe dan een zelftest.
Draag een mondkapje waar dat verplicht is of wordt geadviseerd.

Als iemand besmet is dan gaat die in isolatie. Huisgenoten/reisgenoten moeten in quarantaine tenzij iemand langer dan een week geleden een boosterprik heeft gehad en geenklachten heeft of iemand korter dan 8 weken geleden of dit jaar (na 1 januari 2022) positief is getest en geen klachten heeft. Doe de Quarantainecheck als u twijfelt.

Alle locaties open onder voorwaarden

Alle voor publiek toegankelijke plekken, binnen en buiten, zijn onder voorwaarden open voor publiek van 05:00 tot 22:00 uur. Dit geldt voor:

• Horeca, zoals cafés, restaurants en sportkantines. Winkels, zoals supermarkten en kledingwinkels. Dienstverlening zoals pretparken, dierenparken en spellocaties en sauna’s, wellnesscentra en zonnestudio’s.
• Contactberoepen, zoals kappers.
• Culturele locaties zoals bioscopen, theaters en musea.
• Op een aantal plekken moeten bezoekers een coronatoegangsbewijs laten zien.

Evenementen

Evenementen zijn toegestaan van 05.00 – 22.00 uur onder voorwaarden.
Evenementen met een vaste zitplaats en doorstroomevenementen zijn onder voorwaarden toegestaan. Dit mag binnen met maximaal 1250 bezoeker per ruimte.
Evenementen zonder vaste zitplaats, zoals festivals, zijn niet toegestaan.

Onderwijs en kinderopvang

Kinderopvang voor kinderen van 0-4 jaar is open. Het basis- en voortgezet onderwijs, middelbaar beroepsonderwijs en hogescholen en universiteiten zijn open.

Reizen naar het buitenland

Controleer de reisadviezen van het ministerie van Buitenlandse Zaken voordat u naar het buitenland reist.

Coronacijfers gunstig, volgende week meer versoepelingen

Het kabinet heeft een gunstig beeld over de ontwikkeling van het virus, zeggen Haagse bronnen tegen Nieuwsuur. Waarschijnlijk lopen de besmettingen eerst nog iets op, waardoor het iets drukker zal worden in de ziekenhuizen.

"Maar er worden geen drama's meer verwacht, zeker niet meer op de IC's", zegt politiek verslaggever Arjan Noorlander. "Volgende week kunnen we waarschijnlijk verdere versoepelingen verwachten."

Nog niet helemaal open

Dat betekent waarschijnlijk niet dat de héle samenleving vanaf volgende week weer open kan. Noorlander: "Concreet moet je waarschijnlijk denken aan vollere voetbalstadions, vollere theaters en het nachtleven dat toch weer open zou kunnen. Maar er komt nog een OMT- advies aan, dus nog niets is definitief."

Voor afschaffing van het coronatoegangsbewijs, waar een petitie met op maandagavond bijna 700.000 handtekeningen van oud-staatssecretaris Mona Keijzer toe oproept, is het waarschijnlijk nog te vroeg. "Maar dat er wat meer mensen mét QR-code bij het café naar binnen mogen en dat ook de thuisbezoekregeling wat ruimer wordt is wel waarschijnlijk", zegt Noorlander.

Wat aan de mogelijke beslissing tot versoepeling bijdraagt is de hoge vaccinatiegraad onder ouderen en het groeiende aantal jongeren dat corona gehad heeft. "Dat maakt sneller versoepelen verstandig: nu zijn veel ouderen nog maximaal beschermd vanwege de recente booster, en de kans dat veel jongeren ernstige gevolgen ondervinden van een coronabesmetting is klein", zegt Noorlander.

Volgens de meest recente RIVM-cijfers heeft meer dan tachtig procent van de mensen ouder dan 65 inmiddels een boostervaccinatie ontvangen.

'Geen grootschalig testbeleid meer'

Op termijn zou het kabinet toe willen naar een systeem zonder grootschalig vaccineren en testen. In plaats daarvan zou het kabinet de ontwikkeling van het virus in de gaten willen houden via thuistesten, steekproeven en onderzoek van het rioolwater.

Volgens de Haagse bronnen wil het kabinet een systeem van snel boosteren optuigen voor als er een nieuwe variant van het virus opduikt. "Daarbij zou je bijvoorbeeld binnen een week kunnen beginnen met prikken en binnen een maand alle ouderen en kwetsbaren boosteren", zegt Noorlander.

Bron: NOS 220207

Nieuwe variant Omikron is nog besmettelijker

De Omikronvariant van het coronavirus gaat in Nederland in een hogere versnelling, voorspelt het RIVM. Binnen een week of twee zal een nieuwe, besmettelijker subvariant van het coronavirus SARS-CoV-2 dominant zijn geworden in Nederland. Dat volgt uit berekeningen op basis van nieuwe gegevens uit de zogeheten Kiemsurveillance, de landelijke genetische monitoring van virusvarianten.

De nieuwe subvariant wordt BA.2 genoemd en behoort tot de Omikron-familie van SARS-CoV-2. Tot nu toe hadden we in Nederland vooral te maken met de BA.1 subvariant van Omikron, die sinds december de tot dan toe dominerende Deltavariant grotendeels heeft verdrongen. Het aandeel BA.2 in Nederland is nu nog enkele procenten, maar dat zal naar verwachting binnenkort exponentieel groeien.

In Denemarken heeft de omwenteling van BA.1 naar BA.2 zich al voltrokken. Inmiddels neemt BA.2 daar al driekwart van alle besmettingen voor zijn rekening. Uit Deens onderzoek blijkt dat de nieuwe subvariant een stuk besmettelijker is dan de vorige uit de Omikron-familie.

Vaccinatie lijkt in ieder geval iets minder te beschermen tegen infectie met deze subvariant, maar ongevaccineerden blijken extra gevoelig voor het oppikken en doorgeven van dit virus. Vooralsnog zijn er geen aanwijzingen dat BA.2 ziekmakender is dan BA.1.

Bron: NRC 220205

Doorbraakinfectie ná vaccinatie geeft super-immuniteit

Mensen die na een volledige vaccinatie tegen corona alsnog besmet raken (een „doorbraakinfectie”) verkrijgen zogenoemde super-immuniteit. De sterkte van de afweer door antistoffen is na de doorbraakinfectie wel tien keer hoger dan alleen met vaccinatie. Daarmee zit de afweer van deze mensen op hetzelfde niveau van mensen die eerst een infectie kregen en zich daarna volledig lieten vaccineren. Om zo’n sterke „hybride” afweer te verwerven doet de volgorde van besmetting of vaccinatie er niet echt toe, concluderen Amerikaanse onderzoekers dinsdag inScience Immunology.

Dat is troostrijk nieuws voor de pechvogels die nu ondanks hun volledige vaccinatie (en booster) toch nog een besmetting oplopen. Die kans is recent veel groter geworden doordat Omikron veel makkelijker ontsnapt aan eerder opgebouwde afweer. Hoewel het onderzoek is uitgevoerd in een periode voordat de nu dominante Omikron-variant opkwam, verwachten de onderzoekers van de Oregon Health & Science University (OHSU) dat de uitkomst ook voor Omikron-infecties hetzelfde zal zijn. Wie eerder gevaccineerd was en daarna toch nog de pech had besmet te raken, komt per saldo sterker uit de strijd.

104 deelnemers

De 104 deelnemers aan het onderzoek zijn allemaal gevaccineerd (96 met Pfizer, 6 met Moderna en 2 met Janssen) en als medewerker verbonden aan de OHSU. Ze werden voor de analyse onderverdeeld in drie groepen: 42 die waren gevaccineerd zonder infectie, 31 die werden gevaccineerd na een infectie en 31 die doorbraakinfecties hadden. De onderzoekers keken vervolgens in het laboratorium hoe goed het bloedserum met daarin de antistoffen verschillende virusvarianten konden neutraliseren.

Gevaccineerden met een infectie vooraf of achteraf hadden ten eerste een veel hogere concentratie antistoffen tegen SARS-CoV-2 in hun bloed, respectievelijk 3,6 en 2,5 keer zo hoog als die van niet- geïnfecteerde gevaccineerden. Behalve dat, waren hun antistoffen ook nog eens krachtiger in het neutraliseren van het virus (tot wel tien keer krachtiger) zo bleek in laboratoriumproeven met verschillende varianten van het coronavirus. Dat gold het sterkst voor de bètavariant en de alfavariant, maar toch ook nog behoorlijk sterk voor de deltavariant. De reactie na een doorbraakinfectie tegen delta is volgens de onderzoekers in sterkte vergelijkbaar met het effect van een booster acht maanden na de laatste vaccinatie.


Heel opmerkelijk was dat de gebruikelijke trend van een afnemende immuunrespons bij een toenemende leeftijd niet te zien was bij mensen die zowel een vaccinatie hadden gehad als een infectie hadden doorgemaakt.

Dichter bij einde pandemie

Alles bij elkaar suggereren de nieuwe bevindingen volgens de onderzoekers dat elke nieuwe doorbraakinfectie de pandemie mogelijk dichter bij het einde brengt.

De Amerikaanse onderzoekers hebben het effect van herinfecties zonder vaccinatie niet onderzocht. In de VS is de groep niet-gevaccineerden nog altijd omvangrijk. Met de grote verspreiding van de zeer besmettelijke Omikron-variant zullen veel niet-gevaccineerde mensen die eerder besmet waren, uiteindelijk opnieuw met het virus worden geconfronteerd. In plaats van dat moment af te wachten, kunnen ze zich maar beter alsnog laten vaccineren om een robuuste afweer op te bouwen.

Bron: NRC 220125

Rijksoverheid maatregelen per 26--01-2022